1
دانشجوی کارشناسی ارشد روان شناسی تربیتی، دانشگاه شهید بهشتی
2
پژوهشکده خانواده و گروه روان شناسی دانشگاه شهید بهشتی
چکیده
پژوهش حاضر با هدف مطالعه بررسی سلسله مراتب نظام ارزشی نوجوانان دانشآموز در شیوههای فرزندپروری مختلف طراحی و اجرا گردید. تعداد 249 دانشآموز (129 دختر و 120 پسر) براساس نمونهگیری خوشهای چندمرحلهای تصادفی بهعنوان نمونه انتخاب شدند. آزمودنیها به پرسشنامههای سنجش شیوههای فرزندپروری و نظام ارزشی پاسخ دادند. تجزیه و تحلیل نهایی نمرات بهدست آمده با استفاده از آزمون غیرپارامتریک فریدمن نشان داد که برای آزمودنیهایی که شیوههای فرزندپروری والدین خود را پاسخگو، سهلگیر و مستبد درک کرده بودند، نظام ارزشها سلسله مراتب معنادار و برای آزمودنیهایی که شیوههای فرزندپروری والدین خود را طردکننده و آشفته درک کرده بودند، نظام ارزشها سلسله مراتب معناداری ندارد. سلسله مراتب نظام ارزشی در آزمودنیهایی که والدین خود را پاسخگو در نظر گرفته بودند به ترتیب: ملی، اجتماعی، خانوادگی، دینی، علمی، فردی، اقتصادی، هنری، سیاسی و جهانی و در آزمودنیهایی که والدین خود را سهلگیر فرض کرده بودند به ترتیب: اجتماعی، ملی، خانوادگی، علمی، دینی، فردی، هنری، اقتصادی، سیاسی و جهانی و سرانجام برای آزمودنیهایی که والدین خود را مستبد در نظر گرفته بودند به ترتیب: ملی، علمی، اجتماعی، خانوادگی، دینی، فردی، اقتصادی، سیاسی، جهانی و هنری میباشد. نکته قابل توجه رتبهبندی بالای ارزشهای ملی، خانوادگی، اجتماعی و دینی و رتبهبندی پایین ارزشهای سیاسی و جهانی در کلیه شیوههای فرزندپروری (بهجز شیوه فرزندپروری آشفته) میباشد. همچنین تحلیل نتایج با استفاده از آزمون کراسکال ـ و الیس نشان داد که در شیوههای فرزندپروری مختلف، نظام ارزشها در مقولههای خانوادگی، اجتماعی، هنری، دینی و ملی تفاوت معنادار دارند. بالاترین رتبهبندی مقولههای خانوادگی، اجتماعی، دینی و ملی در نظام ارزشها مربوط به شیوه فرزندپروری پاسخگو و رتبه بالای مقوله هنری در نظام ارزشی مربوط به خانواده سهلگیر میباشد.
احمدی، سید احمد (1373). روانشناسی نوجوانی وجوانان. اصفهان: مشعل.
برجعلی، احمد (1380). تحول شخصیت در نوجوان. تهران: ورای دانش.
حسنزاده، رمضان (1379). بررسی سلسله مراتب ارزشهای دانشآموزان دوره متوسطه استانهای مازندران و گلستان. مجله دانش و پژوهش، شماره 5، ص 58-41.
خوسفر، غلامرضا (1374). مقایسه تحلیلی ارزشها در خانواده، مدرسه و گروه همسالان از دیدگاه دانش-آموزان پسر دبیرستانهای تهران. پایاننامه کارشناسی ارشد. دانشگاه تهران.
دلاور، علی (1382). مبانی نظری و عملی پژوهش در علوم انسانی و اجتماعی. تهران: رشد.
لطفآبادی، حسین (81). وضعیت و نگرش و مسائل نوجوانان و جوانان سراسر ایران. تهران: انتشارات سازمان ملی جوانان.
لطفآبادی، حسین و نوروزی، وحیده (1383). نظریهپردازی و مقیاسسازی برای سنجش نظام ارزشی دانش-آموزان نوجوانان ایران. فصلنامه علمیـ پژوهشی نوآوریهای آموزشی، سال سوم، شماره 7، ص59- 33.
لطفآبادی، حسین و نوروزی، وحیده (1383). بررسی نگرش دانشآموزان دبیرستانی و پیشدانشگاهی ایران به جهانی شدن و تأثیر آن بر ارزشها و هویت دینی و ملی آنان. فصلنامه علمی ـ پژوهشی نوآوریهای آموزشی، سال سوم، شماره 9، ص120-88.
محمدی روزبهانی، کیانوش(1378). بررسی رابطه نظام ارزشی و رشد اخلاقی با هویتیابی در دانشجویان دانشگاه شهید چمران اهواز، پایاننامه کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، دانشگاه شهید چمران اهواز.
نلر، جورج (1379). انسانشناسی تربیتی. (ترجمه قائدی، یحیی و آهنچیان، محمدرضا). تهران: آییش.
Berk, E. (1994) .Child development, Third edition. By Allyn & Bacon.
Berzonsky, M. (2004). Identitystyle, Parental Authority, and Identity commitment. Journal of Youth and Adolescence,Vol. 33, N. 3, pp.213-220.
Dudley, R. L. & Wisbey, R. L. (2000). Relationship of parenting styles to commitment to the church among young adults. Religious Education. http: // www. Find article. Com.
Hoge, D. R. ; Petrillo, G. H. & Smith, E. I. (1982). Transmission of religious and social values from parents to teenage children. Journal of Marriage and the Family. 44: 569-580.
Johnson, M. A. (1973). Family life and religious commitment. Review of Religious Research. 14: 144-150.
Jones, G. R. (2000). Personal values and corporate philanthropy model for the role senior excutive personal values play in decisions regarding carporate. philanthropy.http://www.ssn.flinders.edu.au/commerce/researchpapers/00-23,htm.
Nelsen, H. M. (1981). Gender differences in the effects of parental discord on preadolescent religiousness. Journal for the Scientific study of Religion. 20: 351-360.
Pinquart, M & Silbereisen, R. K. (2004). Transmission of values from adolescents to their parents: The role of value content and authoritative parenting. http: // www. Find article. Com.
Ritts, V. (1999). In flucing culture in to parenting issues: A supplement for psychology in structors. http://users.sticc.edu/vritts/culture.htm.
Schonpflug, U. (2001). Intergenerational transmission of values: The role of transmission belts. Journal of Cross- Cultural Psychology. 32: 174-185.
Slicker, E. (1998). Relationship of parenting style to behavioral adjustment in graduating high school seniors. Journal of Youth and Adolescences, Vol. 27, No. 3, pp. 345-372.
صادقی,منصوره السادات و حیدری,محمود . (1384). بررسی سلسله مراتب نظام ارزشی نوجوانان دانش آموز در شیوه های فرزندپروری مختلف. (e97473). خانواده پژوهی, 1(3), e97473
MLA
صادقی,منصوره السادات , و حیدری,محمود . "بررسی سلسله مراتب نظام ارزشی نوجوانان دانش آموز در شیوه های فرزندپروری مختلف" .e97473 , خانواده پژوهی, 1, 3, 1384, e97473.
HARVARD
صادقی منصوره السادات, حیدری محمود. (1384). 'بررسی سلسله مراتب نظام ارزشی نوجوانان دانش آموز در شیوه های فرزندپروری مختلف', خانواده پژوهی, 1(3), e97473.
CHICAGO
منصوره السادات صادقی و محمود حیدری, "بررسی سلسله مراتب نظام ارزشی نوجوانان دانش آموز در شیوه های فرزندپروری مختلف," خانواده پژوهی, 1 3 (1384): e97473,
VANCOUVER
صادقی منصوره السادات, حیدری محمود. بررسی سلسله مراتب نظام ارزشی نوجوانان دانش آموز در شیوه های فرزندپروری مختلف. JFR. 1384;1(3):e97473.