خانواده پژوهی

خانواده پژوهی

بررسی تغییرات رضایت زناشویی و ابعاد آن در طول چرخه زندگی خانواده: تحلیل روند

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان
مریم عباسی
محسن دهقانی
محمدعلی مظاهری
فاطمه انصاری نژاد
زهرا فدایی
فاطمه نیک پرور
حامد یزدخواستی
نادر منصوری
زهره ابارشی
دانشگاه شهید بهشتی
چکیده
    اگرچه رابطه بین رضایت زناشویی و چرخه زندگی خانواده مورد حمایت پژوهشی گسترده­ قرار گرفته است، بررسی پیشینه این موضوع اشکالات مهمی را در نوع تحلیل آماری و تعریف مفهوم رضایت زناشویی آشکار می­سازد. مطالعه حاضر به بررسی نقایص اصلی این پژوهش­ها پرداخته و نگاهی انتقادی بر ادبیات پژوهش در این زمینه دارد. هدف اصلی این مطالعه بررسی روند تغییرات رضایت زناشویی و ابعاد آن در هفت مرحله چرخه زندگی خانواده است.  به این منظور 209 نفر از افراد متأهل ساکن شهر تهران به روش نمونه­گیری در دسترس انتخاب شدند که به هر دوره از چرخه زندگی 30 نفر اختصاص یافت (به جز مرحله آشیان  خالی که شامل 29 نفر بود). فرم مشخصات جمعیت­شناختی و پرسشنامه رضایت زناشویی انریچ توسط این افراد تکمیل شد. تحلیل روند تغییرات نشان داد که رابطه بین زیرمقیاس­های رضایت زناشویی، روابط جنسی، خانواده و دوستان، جهت­گیری مذهبی  با متغیر چرخه زندگی خانواده از گرایش منحنی تبعیت می­کند. کاربردهای بالینی و پژوهشی نتایج مورد بحث قرار گرفته است.
کلیدواژه‌ها
چرخه زندگی- رضایت زناشویی- تحلیل روند
  1. ثنایی، ب. (1379). مقیاس‌های سنجش خانواده و ازدواج. تهران: انتشارات بعثت.
  2. Anderson, S. A., Russell, C. S., & Schumm, W. R. (1983). Perceived marital quality and family life cycle categories: A further analysis. Journal of Marriage and the Family, 45, 127–139
  3. Blalock, H. M. (1972). Social Statistics (2nd ed.). New York: McGraw-Hill. 625
  4. Carr, A. (2002). Family therapy: Concept, process and practice. New York: John Wiley.
  5. Carter, E. A., & McGoldrick, M. (1989). The expanded family life cycle: A framework for family therapy (2nd ed.). Boston: Allyn & Bacon.
  6. Duvall, E. (1971). Family Development (4th ed.). Philadelphia: Lippincott
  7. Glenn, N. (1990). Quantitative research on marital quality in the 1980’s: A critical review. Journal of Marriage and the Family, 52, 33-34.
  8. Glenn, N. (1998). The course of marital success and failure in five American 10-year marriage cohorts. Journal of Marriage and the Family, 60, 569-576.
  9. Hamilton, G. V. (1929). A research in marriage. New York: Boni.
  10. Hudson, W. W., & Murphy, G. J. (1980). The non-linear relationship between marital satisfaction and stages of the family life cycle. Journal of Marriage and the Family, 42, 263-267.
  11. Lupri, E., & Frideres, J. (1981). The quality of marriage and the passage of time. Canadian Journal of Sociology, 6, 283–305.
  12. Miller, J. B., Yorgason, J., Sandberg, J. G., & White, M. B. (2003). Problems that couples bring to therapy: A view across the family life cycle. American Journal of Family Therapy, 31, 395–407.
  13. Olson, D. H., Fournier, D. G., & Druckman, J. M. (1986). Counselor’s manual for PREPARE/ ENRICH. (Revised edition). Minneapolis, MN, PREPARE/ENRICH, Inc.
  14. Pineo, P. C. (1961). Disenchantment in the later years of marriage. Marriage and Family Living, 23, 3-11.
  15. Rollins, C. B., & Cannon, K. L. (1974). Marital satisfaction over the family life cycle: A reevaluation. Journal of Marriage and the Family, 36, 271–282
  16. Rollins, B. C., & Feldman, H. (1970). Marital satisfaction over the family life cycle. Journal of Marriage and the Family, 32, 20-28.
  17. Spanier, G. B., Lewis, R. A., & Cole, C. L. (1975). Marital adjustment over the family life cycle: the issue of curvilinearity. Journal of Marriage and the Family, 37, 263-275.
  18. Steinberg, L., & Silverberg, S. B. (1987). Influences on marital satisfaction during the middle stages of the family life cycle. Journal of Marriage and Family, 49, 751-760.
  19. Stella, M. (2003). Marital satisfaction and expectations in the first and last stages of family life cycle. Unpublished Doctoral Dissertation. United States International University [On-line]. Available: www.proquest.com
  20. Storaasli, R. D., & Markman, H. J. (1990). Relationship problems in the premarital and early stages of marriage: A test of family development theory. Journal of Family Psychology, 2, 80-98.
  21. VanLaningham, J., Johnson, D. R., & Amato, P. (2001). Marital happiness, marital duration, and the U-shaped curve: Evidence from a five-wave panel study. Social Forces, 78, 1313 – 1341.
  22. Walsh, F. (1999). Strengthening family resilience. New York: Guilford.