دوره 8, شماره 4

زمستان1391

فهرست مطالب

علمی - پژوهشی

گروه نمونه شامل 25 مادر (میانگین سنی 30 سال) مراجعه‌کننده به خانه‌های سلامت و اسباب‌بازی منطقه 10 شهرداری تهران، دارای کودک 4-6 سال و داوطلب شرکت در پژوهش بود که به دو گروه (آزمایش 13 و گواه 12 نفر) تقسیم شدند. در مرحله پیش‌آزمون، دو گروه سیاهه رفتاری والدین و نیز سیاهه رفتاری کودک آیبرگ را تکمیل کردند. 6 جلسه برنامه آموزش والدین در طول 2 ساعت برای گروه آزمایش اجرا شد. نتایج حاصل از مقایسه میانگین پس‌آزمون گروه‌ها با تحلیل کوواریانس، نشان داد برنامه آموزش والدین، بهبود روش‌های فرزندپروری و بعد کنترل قاطعانه مادران گروه آزمایش را به دنبال داشت. تفاوت معناداری در دیگر ابعاد روش‌های فرزندپروری و مشکلات رفتاری کودکان بین گروه‌های آزمایشی و گواه مشاهده نشد. یافته‌های پژوهش بر پایه مفهوم روش‌ها و ابعاد فرزندپروری، نقش تفاوت‌های فرهنگی، شیوه و مؤلفه برنامه‌های آموزش والدین و نیز عامل زمان و ابزار مورد بحث قرار گرفته‌است. به منظور بهبود روش‌های فرزندپروری مادران و کاهش مشکلات رفتاری کودکان بر اساس برنامه «فرزندپروری کودک نافرمان» (لانگ و فورهند، 2002) مطالعه‌ای شبه‌آزمایشی از نوع گروه‌های نامعادل انجام شد.
حمیده حاجی سیدرضی, منوچهر ازخوش, کارینه طهماسیان, مریم بیات, اکبر بیگلریان
PDF
373-390
هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه و مقایسه باورهای جنسیتی و عملکرد خانواده در دانشجویان کُرد و فارس بود. روش تحقیق حاضر همبستگي بود و براي انجام آن از بين جامعه آماري پژوهش (دانشجويان کُرد دانشگاه کرمانشاه و فارس دانشگاه شهيد بهشتي) تعداد 200 نفر از هر قوميت (100 دختر و 100 پسر) و در کل 400 نمونه به شیوه نمونه‌گیری در دسترس انتخاب گردید. برای جمع‌آوري داده‌ها از پرسشنامه عملکرد خانواده (ساخته شده توسط اپستین، بالدوین، و بی‌شاب، 1983) و پرسشنامه باورهای جنسیتی (برگرفته از پرسشنامه باورهای جنسیتی بم، 1974) استفاده شد. جهت تحلیل داده‌ها از آزمون همبستگی پیرسون و آزمون t براي مقايسه گروه‌هاي مستقل استفاده گردید. نتایج نشان داد که در دانشجویان فارس بین مؤلفه‌های پرسشنامه باورهای جنسیتی با هیچ یک از مؤلفه‌های پرسشنامه عملکرد خانواده رابطه معناداری وجود ندارد. در دانشجویان کُرد بین باور دوجنسیتی با مؤلفه حل مسئله و هم‌چنین بین مؤلفه کاملاً زنانه با مؤلفه‌های حل مسئله، آمیختگی عاطفی، پاسخگویی عاطفی، کنترل و هم‌چنین با عملکرد کلی رابطه معنادار وجود دارد (05/0p<). مقایسه عملکرد خانواده دانشجویان کُرد و فارس نشان داد که بین این دو گروه در خرده‌مقیاس آمیـخـتـگی عـاطفی تـفـاوت معنـادار وجـود دارد (0001/0p<). با توجه به نتایج به‌دست آمده می‌توان گفت که مسائل قومی و فرهنگی از عوامل تأثیرگذار بر رابطه باورهای جنسیتی و عملکرد خانواده هستند. همین‌طور تصور می‌شود که خانواده‌های کُرد و فارس در میزان آمیزش بین اعضاء و نشان دادن علائق و عواطف خود به دیگر اعضای خانواده با هم تفاوت دارند.
صدیقه خانی مجد, تقی پورابراهیم, جلیل فتح آبادی
PDF
391-403
هدف تحقيق حاضر بررسي نقش كمال‌گرايي مادران و الگوهاي ارتباطات خانواده در پيش‌بيني كمال‌گرايي بهنجار و نوروتيك فرزندان است. 200 دانش‌آموز دختر مقطع پيش‌دانشگاهي و مادرانشان شركت‌كنندگان در پژوهش بودند و مقياس چندبعدي كمال‌گرايي (فراست و همكاران،1990) و ابزار تجديدنظر شده الگوي ارتباطات خانواده (فيتزپاتريك و ريچي،1990) را تكميل كردند، ابزارها روايي و پايايي مطلوبي نشان دادند.یافته‌ها حاکی از آن بود که كمال‌گرايي نوروتيك و بهنجار مادران به ترتيب قادر به پيش‌بيني كمال‌گرايي نوروتيك و بهنجار دختران مي‌باشد. از ابعاد الگوهاي ارتباطي خانواده نيز بعد جهت‌گيري همنوايي، پيش‌بيني‌كننده مثبت و معنادار كمال-گرايي نوروتيك است. در مجموع، يافته‌ها مؤيد انتقال بين نسلي كمال‌گرايي مي‌باشد که نشان می‌دهد ويژگي‌هاي شخصيتي والدين و نحوه تعاملات اعضاي خانواده به‌ويژه والدين زمينه‌ساز شكل‌گيري ويژگي شخصيتي كمال‌گرايي و تعيين نوع بهنجار يا نوروتيك آن مي‌باشد.
لادن هاشمی, مرتضی لطیفیان
PDF
405-425
مذهب و ایمان جنبه‌های مهم تجربه بشری هستند. بنابراین اهمیت دارد که به نقش باورهای مذهبی در زندگی زناشویی پرداخته شود. هدف این مطالعه مقایسه و بررسی رابطه جهت‌گیری مذهبی و عمل به باورهای دینی با سازگاری زناشویی طلاب و دانشجویان بوده است. طرح این پژوهش علّی ـ مقایسه‌ای بوده و آزمودنی‌ها شامل 200 نفر (50 زوج دانشجو و 50 زوج طلبه) بودند که با نمونه‌گیری در دسترس از دانشجویان دانشگاه یزد و مدارس علمیه یزد انتخاب شدند.داده‌ها با استفاده از روش‌های آماری همبستگی و t مستقل تجزیه و تحلیل شدند. نتایج نشان دادند بین جهت‌گیری مذهبی و سازگاری زناشویی رابطه وجود دارد. سازگاری زناشویی با مذهب‌گرایی، همبستگی مثبت و با سازمان‌نایافتگی مذهبی، همبستگی منفی دارد. بین عمل به باورهای دینی و سازگاری زناشویی در هر دو گروه رابطه وجود دارد. همبستگی عمل به باورهای مذهبی با سازگاری زناشویی، بیشتر از همبستگی جهت‌گیری مذهبی با سازگاری زناشویی است. طلاب نسبت به دانشجویان از جهت‌گیری مذهبی، عمل به باورهای دینی و سازگاری زناشویی بالاتری برخوردارند و این سازگاری به دلیل داشتن توافق و ابراز محبت بالاتر از گروه دانشجویان نیست بلکه به دلیل رضایتمندی زناشویی بیشتر است. در نتیجه افراد مذهبی به دلیل باورهای مذهبی از رضایتمندی زناشویی و سازگاری بالاتری برخوردار هستند. هم‌چنین اعمال و باورهای مذهبی در افزایش رضایتمندی و سازگاری زناشویی، فرایند حل تعارض و گذشت و بخشندگی تأثیر دارند. همبستگی مثبت عمل به باورهای مذهبی، از طریق باورهای ضد طلاق و باور به این‌که خدا حامی زناشویی است توجیه می‌شود.
رویا رسولی, سمیه سلطانی گرد فرامرز
PDF
427-439
هدف از این پژوهش بررسی رابطه بین سبک‌های دلبستگی بزرگسال و تمایزیافتگی با رضایت زناشویی بود. 209 دانشجوی متأهل تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران به‌صورت نمونه‌گیری خوشه‌ای تصادفی انتخاب شدند. ابزار جمع‌آوری داده‌ها شامل سه پرسشنامه بود: پرسشنامه سبک‌های دلبستگی بزرگسال کولینز و رید (1990)، پرسشنامه خودمتمایزسازی (اسکورون و اسمیت، 2003) و پرسشنامه رضایت زناشویی اینریچ.
علی تیموری آسفیچی, مسعود غلامعلی لواسانی, علیرضا بخشایش
PDF
441-463
پژوهش حاضر با هدف بررسي اثربخشي زوج-درماني هيجان‌مدار و زوج‌درماني سيستمي‌تلفيقي بر کاهش اضطراب صميميت زوج‌ها صورت گرفته است. نمونه شامل 30 زوج داوطلب شرکت در مطالعه بود، که به‌صورت تصادفي در دو گروه آزمايش و يک گروه کنترل جای گرفتند. هر سه گروه به مقياس سازگاري زناشويي (DAS) به‌عنوان پيش‌آزمون جهت غربال‌گري، و مقياس تـرس از صميميـت (FIS) به عنـوان پيـش‌آزمـون،
هاجر فلاح زاده, باقر ثنایی ذاکر, ولی اله فرزاد
PDF
465-484
هدف پژوهش حاضر توصیف میزان و دلایل موافقت یا مخالفت با ازدواج موقت، و نیز کشف همبستگی بین میزان این موافقت یا مخالفت با برخی عوامل اجتماعی ـ جمعیتی آن است. این پژوهش در قالب یک تحقیق توصیفی و اکتشافی با روش پیمایش انجام شده و جامعه آماری آن، جمعیت 49-18 ساله شهرهای بابل و بابلسر بوده است که تعداد 336 نفر از آنان، از طریق شیوه نمونه‌گیری در دسترس، به‌عنوان نمونه انتخاب گردیدند. برای گردآوری داده‌ها از پرسشنامه محقق ساخته استفاده شده است.
محمد اسماعیل ریاحی
PDF
485-504