palette
نقش عوامل خانوادگی در تبیین تعارض نقش های شغلی و خانوادگی زنان
سیدعلیرضا افشانی, لیدا هاتفی

چکیده

پژوهش حاضر درصدد است رابطه بين عوامل خانوادگي شامل پايگاه اجتماعي ـ اقتصادي، حمايت خانواده، تعلق خانوادگي، گرانباري نقش خانوادگي و ساختار توزيع قدرت در خانواده را با تعارض نقش‌هاي شغلي و خانوادگي زنان شاغل در شهر يزد مورد بررسي قرار دهد. روش تحقيق، از نوع توصيفي ـ همبستگي است؛ و نمونه پژوهش با استفاده از شيوه نمونه­ گيري خوشه­ اي از 323 نفر از زنان شاغل انتخاب شده است. مقیاس های تعارض نقش‌هاي شغلي و خانوادگي، حمايت اجتماعي در خانواده، درگيري خانوادگي، گرانباري نقش خانوادگي، و ساختار قدرت در خانواده در این پژوهش مورد استفاده قرار گرفتند. داده‌ها به کمک نرم‌افزار آماري SPSS و AMOS مورد تحليل قرار گرفتند. نتايج نشان داد بين پايگاه اجتماعي ـ اقتصادي، حمايت اجتماعي خانواده از فرد شاغل، تعلق خانوادگي و ساختار توزيع قدرت در خانواده با تعارض ميان نقش‌هاي شغلي و خانوادگي زنان شاغل در شهر يزد رابطه منفي و معني‌داري وجود دارد. در مقابل گرانباري نقش خانوادگي و تعارض نقش‌هاي شغلي و خانوادگي داراي رابطه‌اي مثبت و معني‌دار مي‌باشند. بنابراين به طور كلي عوامل خانوادگي از جايگاه بسيار مهمي در ميزان تعارض ميان نقش‌هاي شغلي و خانوادگي برخوردار است و مي‌تواند نقش مؤثري در كاهش فشار و تنش رواني ناشي از اين تعارض ايفا كند.

واژگان کلیدی
تعارض نقش- گرانباري نقش- زنان- ساختار قدرت- خانواده

منابع و مآخذ مقاله

خداپناهي، م. ك.، اصغري، آ.، صالح صدقپور، ب. و کتيبايي، ژ. (1388). ساخت اعتباريابي و رواسازي پرسش‌نامه حمايت اجتماعي خانواده (مطالعه مقدماتي) ،فصلنامه‌ خانواده‌پژوهي، 5(4)، 423-439.

ذوالفقاري، د. و تبريزي، س. (1390). مقايسه کيفي و کمي رضايت زناشويي در زنان شاغل با تأکيد بر همساني و عدم همساني منزلت شغلي زوجين، فصلنامه خانواده‌پژوهي، 7(4)، 421-433.

رستگارخالد، ا. (1385). خانواده، کار، جنسيت، تهران: شوراي فرهنگي اجتماعي زنان.

سفيري، خ. و زارع، ز. (1385). احساس ناسازگاري ميان نقش‌هاي اجتماعي و خانوادگي در زنان، نشريه مطالعات زنان، 4 (2)، 70-47.

عريضي ساماني، ح. و ذاکرفرد، م. (1389). رابطه تعارض کار ـ خانواده با رفتارهاي مدني ـ سازماني با توجه به نقش تعديلي عدالت رويه‌اي، فصلنامه خانواده‌پژوهي، 6(1)، 23-41.

فاتحي‌زاده، م.، نقوي، ا. و سلطاني، م. (1386) بررسي ارتباط بين حمايت اجتماعي و تعارض كار ـ خانواده زنان شاغل، فصلنامه مشاوره شغلي و سازماني دانشگاه شهيد بهشتي، 1(1)، 121-132.

گروسي، س. و آدينه‌زاد، ر. (1389). بررسي رابطه عوامل اجتماعي با تعارض نقش‌هاي شغلي و خانوادگي در بين زنان شاغل شهر كرمان، مجله‌ علوم اجتماعي دانشكده‌ ادبيات و علوم اجتماعي دانشگاه فردوسي مشهد، 7 (1)، 139- 121.

مقصودي، س. و بستان، ز. (1383). بررسي مشكلات ناشي از هم‌زماني نقش‌هاي خانگي و اجتماعي، نشريه مطالعات زنان، 2 (5)، 150-129.

ملكيها، م.، باغبان، ا. و فاتحي‌زاده، م. (1388). بررسي اثربخشي مديريت تعارض كار ـ خانواده بر كاهش تعارض كار ـ خانواده و خانواده ـ كار زنان شاغل، مطالعات اجتماعي ـ روان‌شناختي زنان، 7 (1)، 152- 133.

مهدوي، م. و صبوري خسروشاهي، ح. (1382). بررسي ساختار توزيع قدرت در خانواده، مطالعات زنان، 1(2)، 67-29.

نبوي، ع. و شهرياري، م. (1391). بررسي تأثير محرک‌هاي تنش‌زا و حمايت اجتماعي در خانواده بر تعارض خانواده با کار (مورد مطالعه: زنان شاغل ادارات دولتي شهر اهواز)، انجمن جامعه‌شناسي ايران، 13 (1 و2)، 57-31.

Adams G. A., & King L. A. (1996). Relationships of job and family social support and work family conflict with job and life satisfaction. Journal of applied psychology, 81(4), 411-420.

Bond, J., Galinsky, E., Kim, S., & Brownfield, E. (2005). National study of employers: Highlights of findings. New York, NY: Families and Work Institute.

Fatehizade, M., Naghavi, A., & Soltani, M. (2007). [Work-family conflict and social support in female workers]. Journal of Organizational and career counseling, 1(1), 121–132 [in Persian].

Garoosi, S., & Adinezadeh, R. (2010). [Investigating the relationship between social factors and the conflict between job and family roles among women working in Kerman]. Journal of Social Sciences, Ferdowsi University of Mashhad, 7(1), 121-139 [in Persian].

Greenhause, J. H., & Beutel, N. J. (1985). Sources of conflict between work and family roles. Academy of management review, 10(1), 76-88.

Higgins, C., Duxbury, A., & Linda, E. (1992). Work-family conflict: a comparison of dual-career man. Journal of organizational behavior, 13(4), 389-411.

Kato, Y., & Kanai, A. (2006). Effect of coping behavior with work- family conflict in dual career couples. Shinrigakn Kenkyn, 76(6), 511-8.

Khodapanahi, M. K., Asghari, A., Saleh sedghpoor, B., & Katebaii, J. (2009). [Preparing and Investigating the Reliability and Validation of the Family Social Support Questionnaire (FSSQ)]. Journal of Family Research, 5(4), 423-439 [in Persian].

King, L.A., Mattimore, L.A.k., King, D.W., & Adams, G. A. (1995). Family support inventory for workers: A new measure of perceived social support from family members. Journal of Organizational Behavior, 16(3), 235–258.

Maghsoudi, S., & Bostan, Z. (2004). [Study of the Problems Caused by Concurrency of Domestic and Social Roles of Employed Women in Kerman City]. Study of Women Magazine, 2(5), 129-150 [in Persian].

Mahdavi, D. S., & Saboori Khosroshahi, C. (2003). [Investigation of the distribution of power in the family]. Women Studies, 1(2), 29-67 [in Persian].

Malekiha, M., Baqeban, I., & Fatehizade, M. (2009). [The study of the effectiveness of work-family management on reduction of work-family conflict]. Psychology social studies of women, 7(1), 133-152 [in Persian].

Marks, N. F. (1998). Does It Hurt to Care? Care giving, Work-Family Conflict, andMidlife Well-Being. Journal of Marriage and Family, 60(4), 951–966.

Merton, R. K. (1957). The role-set; problems in sociological Theory. The British Journal of Sociology, 8(2), 106-120.

Nabavi, A., & Shahriari, M. (2011). [Considering the effect of stressful stimuli and social support on work-family conflict]. Iranian Sociological Association, 13 (1&2), 31-57 [in Persian].

Oreizy Samani, H. R., & Zakerfard, M.S. (2010). [Relationship between Work-Family Conflict and Organizational Citizenship Behavior within the Mediator Role Framework of Procedural Justice]. Journal of Family Research, 6(1), 23-41 [in Persian].

Rastegar Khaled, A. (2006). [Family- work- gender]. Tehran: Public Relations of Women's Social and Cultural Council [in Persian].

Safiri, K., & Zare, Z. (2006). [Felt Conflict between Family and Social Roles of Women]. Journal of Women's Studies, 4(2), 47-70 [in Persian].

Selvarajan T.T., Cloninger, P.A., & Singh, B. (2013). Social support and work– family conflict: A test of an indirect effects model. Journal of Vocational Behavior, 83, 486-499.

Voydanoff, P. (1988). Work Role Characteristics, Family Structure Demands, and Work-Family conflict. Journal of Marriage and the Family, 50(3), 749–761.

Warren, J. A., & Johnson, P. J. (1995). The impact of workplace support on work-family role strain. Family Relations, 44, 163–169.

Zolfaghari, D., & Tabrizi, S. (2012). [A Qualitative and Quantitative Marital Satisfaction Comparison of Employed Women based on Equality and Inequality in Occupation Level of Couples]. Journal of Family Research, 7(4), 421-433 [in Persian].


ارجاعات
  • در حال حاضر ارجاعی نیست.