palette
مطالعه شيوه‌هاي فرزندپروري ادراک شده نوجوانان بر اساس جنسيت و سن آنان
صادق تقی لو

چکیده

شيوه‌هاي فرزندپروري نقش اساسي در تعيين سبک‌هاي زندگي نوجوانان داشته و بنابراين از اهميت ويژه­ اي برخوردار است. پژوهش حاضر با هدف بررسي شيوه­ هاي فرزندپروري ادراک شده نوجوانان بر اساس جنسيت و سن آنان انجام شد. اين پژوهش به روش پس‌رويدادي و با نمونه­ اي به حجم 623 نفر (311 دختر، ۳۱۲ پسر) که با روش نمونه­ برداري چندمرحله‌اي انتخاب شده بودند، انجام شد. داده‌ها پس از گردآوري به کمک پرسش­نامه سبک‌هاي فرزندپروري بامريند، با روش تحليل واريانس چندمتغيري تحليل شد. نتايج تحليل نشان داد اثرهاي اصلي جنسيت و سن در سطح 01/0 معنادار بوده و والدين با فرزندان پسر بيشتر به شيوه مستبدانه و با فرزندان دختر بيشتر به شيوه مقتدرانه تعامل مي‌کنند، آن­ها در تعامل با نوجوانان 17ساله در مقايسه با نوجوانان زير 17 سال بيشتر از سبک فرزندپروري سهل‌گيرانه استفاده مي‌کنند. اثر تعاملي جنسيت و سن در سطح 05/0 و  تنها در متغير شيوه فرزندپروري سهل‌گيرانه معنادار بود، به اين معنا که بر خلاف دختران، والدين همگام با افزايش سن فرزندان نوجوان پسر بيشتر از شيوه فرزندپروري سهل‌گيرانه استفاده مي‌کنند. چنين نتيجه‌گيري شد که الگوهاي تعامل والدين با فرزندان ثابت نبوده و در مجموع اين الگوها متناسب با جنسيت و سن فرزندان تغيير مي‌يابد.

واژگان کلیدی
جنسيت- سن- فرزندپروري- نوجوان

منابع و مآخذ مقاله

احدي، ح.، و جمهري، ف. (1382). روان‌شناسي رشد، نوجواني، بزرگسالي (جواني، ميانسالي، پيري). تهران: پرديس.

اقدسي، ع ن.، نجفي، س.، اسماعیلی، ر.، پناه علي، ا.، و محمدي، ا. (1390). مقايسه شيوه‌هاي فرزندپروري والدين نوجوانان پسر بزهكار و عادي. زن و مطالعات خانواده، 13، 151-141.

اکبریان فیروزآبادی، م.، بهاری، ع.، و محمدخانی، ش. (۱۳۹۶). رابطه سبک‌های فرزندپروری والدین و آسیب-های کودکی ادراک شده فرزندان با سبک‌های دلبستگی بزرگسالی آن‌ها. فصلنامه خانواده پژوهی، ۱۳(1)، ۴۵-۲۵.

حجازي، ا.، و سيف، س. (۱۳۷۹). نگرش نوجوانان نسبت به سامانه تربيتي والدين. مجله روان‌شناسي و علوم تربيتي، 5(1)، 44-20.

خدايي، ا.، معدني‌پور، ع.، و نقدي، و. (1386). والدين، نوجوانان، ارزش‌هاي خانوادگي؛ ترجيح اطاعت يا استقلال (تحليل تطبيقي کشورهاي منتخب خاورميانه). فصلنامه خانواده پژوهي، 3 (4)، 810-791.

شهامت، ف.، ثابتي، ع. ر.، و رضواني، س. (1389). بررسي رابطه سبک‌هاي فرزندپروري و طرحواره‌هاي ناسازگار اوليه. مطالعات تربيتي و روان‌شناسي، 11(2)، 254-239.

عريضي سامانی، ح. ر.، و جوانمرد، ش. (1391). سنجش رابطه دلبستگي به والدين و جدايي- تفرد با توجه به نقش تفاوت‌هاي جنسيتي. زن در توسعه و سياست، 10(3)، 50-31.

مینایی، ا.، و نیک‌زاد، س. (۱۳۹۶). ساختار عاملی و اعتبار نسخه فارسی پرسش‌نامه شیوه‌های فرزندپروری بامریند. فصلنامه خانواده پژوهی، ۱۳(1)، ۱۰۸-۹۱.

واحدي، ش.، و فتحي، ا. (1389). رابطه دلبستگي به والدين و همسالان با جدايي روان‌شناختي دانشجويان دختر و پسر جديدالورود. فصلنامه پژوهش‌های نوین روان‌شناختی، 5(17)، 183-151.

Aghdasi, A. N., Najafi, S., Esmaili, R., PanahAli, A., & Mohammadi, A. (2012). [Comparing the parenting styles of parents of juvenile delinquent boys and normal teenage boys in Tabriz]. Journal of Woman and Study of Family, 13, 141-151 [in Persian].

Ahadi, H., & Jomehri, F. (2003). [Developmental psychology, adolescence, adulthood (youth, middle age, old age)]. Tehran: Pardis [in Persian].

Ahmad, R., Imran, H., Khanam, S. J., & Riaz, Z. (2013). Gender differences in domain specific self-esteem of adolescents. Asian Journal of Social Sciences & Humanities, 2(2), 432-440.

Akbarian FirouzAbadi, M., Bahari, A., & Mohammad Khani, Sh. (2017). [Relationship of Parenting Styles and Offspring’s Perceived Childhood Traumas with their Attachment Styles in Adulthood]. Journal of Family Research, 13(1), 25-45 [in Persian].

Belsky, J. (1984). The determinants of parenting: A process model. Child development, 11(3), 83-96.

Bosacki, S., Innerd, W., & Towson, S. (1997). Field Independence–Dependence and Self-Esteem in Preadolescents: Does Gender Make a Difference? Journal of Youth and Adolescence, 26(6), 691-703.

Buri, J. R. (1991). Parental authority questionnaire. Journal of Personality Assessment, 57(1), 110-119.

Eagly, A. H., & Wood, W. (1991). Explaining sex differences in social behavior: A meta-analytic perspective. Personality and Social Psychology Bulletin, 17(3), 306-315.

Ghani, F. B. A., Kamal, S. L. A., & Aziz, A. A. (2014). The Implication of Parenting Styles on the Akhlak of Muslim Teenagers in the South of Malaysia. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 114, 761-765.

Ghani, F. B. A., Roeswardi, S. I., & Aziz, A. A. (2014). Parenting Styles and their Relation to Teenagers’ Personality Profile in Single Mother Families: A Case Study. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 114, 766-770.

Harper, F. W., Brown, A. M., Arias, I., & Brody, G. (2006). Corporal punishment and kids: How do parent support and gender influence child adjustment? Journal of Family Violence, 21(3), 197-207.

Hejazi, E., & Seif, S. (2000). [The attitude of adolescents toward parenting system]. Psychology & Education, 5(1), 20-44 [in Persian].

Huver, R. M., Otten, R., De Vries, H., & Engels, R. C. (2010). Personality and parenting style in parents of adolescents. Journal of Adolescent, 33(3), 395-402.

Kahlbaugh, P. E., Haviland, J. M. (1994). Nonverbal communication between parents and adolescents: A study of approach and avoidance behaviors. Journal of Nonverbal Behavior, 18(1), 91-113.

Karreman, A., Van Tuijl, C., Van Aken, M. A., Dekovic, M.(2009). Predicting young children's externalizing problems: Interactions among effortful control, parenting, and child gender. Merrill-Palmer Quarterly, 55(2), 111-134.

Khodaii, E., Medanipori, A., & Naghdi, V. (2008). [Parents, Adolescents, Familial Values; Preference of Obedience or Independence]. Journal of Family Research, 3(4), 791-810 [in Persian].

Kochanska, G. (1997). Multiple pathways to conscience for children with different temperaments: from toddlerhood to age 5. Developmental Psychology, 33(2), 228-239.

Loeber, R., Drinkwater, M., Yin, Y., Anderson, S.J., Schmidt, L.C., & Crawford, A. (2000). Stability of family interaction from ages 6 to 18. Journal of Abnormal Child Psychology, 28(4), 353-369.

Lopez, F. G., & Gover, M. R. (1993). Self-report measures of parent-adolescent attachment and separation-individuation: A Selective Review. Journal of Counseling & Development, 71(5), 560-569.

Mahoney, A., Donnelly, W. O., Lewis, T., & Maynard, C. (2000). Mother and father self-reports of corporal punishment and severe physical aggression toward clinic-referred youth. Journal of Clinical Child Psychology, 29(2), 281-266.

Matejevica, M., Jovanovica, D., & Ilic, M. (2015). Patterns of Family Functioning and Parenting Style of Adolescents with Depressive Reactions. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 185, 234-239.

McKee, L., Roland, E., Coffelt, N., Olson, A.L., Forehand, R., … Zens, M. S. (2007). Harsh discipline and child problem behaviors: The roles of positive parenting and gender. Journal of Family Violence, 22(4), 187-196.

McKinney, C., Milone, M. C., & Renk, K. (2011). Parenting and late adolescent emotional adjustment: Mediating effects of discipline and gender. Child Psychiatry & Human Development, 42(4), 463-481.

McKinney, C., & Renk, K. (2008). Multivariate models of parent-late adolescent gender dyads: The importance of parenting processes in predicting adjustment. Child Psychiatry and Human Development, 39(2), 147-170.

Minaei, A., & Nikzad, S. (2017). [The Factor Structure and Validity of the Persian Version of the Baumrind Parenting Style Inventory]. Journal of Family Research, 13(1), 91-108 [in Persian].

Mitchell, K. J., Finkelhor, D., & Wolak, J. (2005). Protecting youth online: Family use of filtering and blocking software. Child Abuse & Neglect, 29(7), 753-765.

Olson, S. L., Sameroff, A. J., Kerr, D. C., & Lopez, N. L. (2005). Wellman HM. Developmental foundations of externalizing problems in young children: The role of effortful control. Development and Psychopathology, 17(1), 25-45.

Oreyzi, H. R., & Javanmard, S. (2012). [Evaluating Attachment of Children to their Parents and their Separation Considering the Role of Gender Differences]. Women in Development & Politics, 10(3), 31-50 [in Persian].

Prevoo, M. J. L., & Tamis-LeMonda, C. S. (2017). Parenting and globalization in western countries: explaining differences in parent–child interactions. Current Opinion in Psychology, 15, 33-39.

Rosen, L. D., Cheever, N. A., & Carrier, L. M. (2008). The association of parenting style and child age with parental limit setting and adolescent MySpace behavior. Journal of Applied Developmental Psychology, 29(6), 459-471.

Shahamat, F., Sabeti, A. R., & Rezvani, S. (2011). [A Study of the relationship between child-parenting styles and early maladaptive schemata]. Studies in Education and Psychology, 11(2), 239-254 [in Persian].

Someya, T., Uehara, T., Kadowaki, M., Tang, S. W., & Takahashi, S. (2000). Effects of gender difference and birth order on perceived parenting styles, measured by the EMBU scale, in Japanese two-sibling subjects. Psychiatry and Clinical Neurosciences, 54(1), 77-81.

Stanger, C., Dumenci, L., Kamon, J., & Burstein, M. (2004). Parenting and children's externalizing problems in substance-abusing families. Journal of Clinical Child and Adolescent Psychology, 33(3), 590-600.

Sturge-Apple, M. L., Davies, P. T., Boker, S. M., & Cummings, E. M. (2004). Interparental discord and parenting: Testing the moderating roles of child and parent gender. Parenting: Science and Practice, 4(4), 361-380.

Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2007). Using Multivariate Statistics. New York: Pearson Education.

Tasker, F. (2010). Same-sex parenting and child development: Reviewing the contribution of parental gender. Journal of Marriage and Family, 72(1), 35-40.

Vahedi, Sh., & Fathi, A. (2010). [Relationship between Attachment to Parents and Peers and Psychological Separation in Freshmen College Students]. Modern Psychological Research, 5(17), 151-183 [in Persian].

Wang, R., Bianchi, S. M., & Raley, S. B. (2005). Teenagers’ Internet use and family rules: A research note. Journal of Marriage and Family, 67(5), 1249-1258.


ارجاعات
  • در حال حاضر ارجاعی نیست.